ReadyPlanet.com
dot dot
dot
dot


โรคกุ้งขาว
เกษตกรยุคใหม่ใส่ใจสิ่งแวดล้อม
สถาบันวิจัยการเพาะเลี้ยงกุ้งทะเล
ศูนย์วิจัยประมง shrimp man
เว็บไซด์กรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
หน่วยงานรัฐบาล
\Desktop\Development-of-the-Shrimp-Research-Network-in-Thailand
สำนักวิจัยและพัฒนาประมงชายฝั่ง กรมประมง
สถาบันสุขภาพสัตว์แห่งชาติ. National Institute of Animal Health
ศูนย์วิจัยและพัฒนาชายฝั่งจันทบุรี


พบแล้วสาเหตุที่แท้จริงของโรคขี้ขาว

การระบาดของโรคขี้ขาวในกุ้งทะเลเลี้ยงในประเทศไทยตั้งแต่ต้นปี 2553 โดยเฉพาะในกุ้งขาว แวนนาไมซึ่งเป็นกุ้งที่นิยมเลี้ยงมากที่สุดในปัจจุบัน ส่งผลกระทบอย่างมากทางเศรษฐกิจต่ออุตสาหกรรม การเลี้ยงกุ้ง ทำให้ผู้เลี้ยงกุ้งมีต้นทุนการผลิตสูงขึ้น เพราะกุ้งมีอัตราการเจริญเติบโตช้า ผู้เลี้ยงส่วนใหญ่ ต้องจับกุ้งขายก่อนกำหนด และมีอัตราการรอดต่ำ รวมทั้งอาจทำให้ผู้แปรรูปกุ้งเสียโอกาสทางการตลาด ต่อประเทศคู่แข่งในอนาคตได้ เนื่องจากไม่มีกุ้งขนาดใหญ่ส่งขายต่างประเทศ นอกจากนี้ยังมีแนวโน้มว่า โรคดังกล่าวจะคงอยู่กับการเพาะเลี้ยงกุ้งทะเลไทยไปตลอด เนื่องจากตัวเชื้อสามารถเจริญเติบโตและ แพร่พันธุ์ได้อย่างรวดเร็ว
รศ.น.สพ.ดร.จิรศักดิ์ ตั้งตรงไพโรจน์ ศูนย์วิจัยโรคสัตว์น้ำ คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาฯ ซึ่งศึกษาวิจัยเรื่อง “โรคขี้ขาวในกุ้งทะเลเลี้ยง” ค้นพบว่า โรคนี้เกิดจากเชื้อโปรโตซัวกลุ่มกรีการีนที่อยู่ ในกลุ่มไฟลัมเอพิคอมเพล็กซ่า (Phylum Apicomplexa) ส่วนใหญ่โปรโตซัวเหล่านี้จะอาศัยอยู่ในสัตว์ พวกแมลงและหอยอย่างพึ่งพาอาศัยกัน เมื่อกุ้งกินพาหะของเชื้อ เช่น หอย เพรียง ลูกกุ้ง เคย และหนอน ชนิดต่างๆ เข้าไปก็จะติดเชื้อ ระยะฟักตัวของโรคยังไม่เป็นที่ทราบแน่ชัด แต่ส่วนใหญ่กุ้งจะแสดงอาการ ให้เห็นขี้ขาวเมื่ออายุ 40 วันขึ้นไป จึงคาดว่าน่าจะมีระยะฟักตัวมากกว่า 30 วัน เมื่อกุ้งได้รับเชื้อกรีการีน เข้าไปในทางเดินอาหาร เชื้อจะพัฒนาเจริญเติบโตมากขึ้นเรื่อยๆ จนทำให้ลำไส้ถูกอุดตันด้วยพยาธิ ในระยะแรกกุ้งจะแสดงอาการโดยการกินอาหารลดลงเพียงเล็กน้อย บางครั้งผู้เลี้ยงจึงไม่สังเกตเห็น แต่เมื่อ ลำไส้อุดตันแล้ว กุ้งจะกินอาหารลดลงอย่างชัดเจน และมีขี้กุ้งสีขาวลอยอยู่บนผิวน้ำมากขึ้น นอกจากนี้ กุ้งยังมีอาการตับและตับอ่อนอักเสบ ทำให้การสร้างน้ำย่อย การขับถ่ายของเสีย และการสะสมอาหาร ลดลง ส่งผลให้กุ้งเจริญเติบโตช้า มีอัตราการรอดต่ำ เปลือกบางกว่าปกติและมีสีซีดจนถึงสีฟ้าอ่อน เนื้อเยื่อ ใต้เปลือกเกิดการอักเสบและตายทำให้เกิดอาการเปลือกหลวมกรอบแกลบ อีกทั้งมีอาการกล้ามเนื้อ อักเสบทำให้กล้ามเนื้อเหี่ยว มีสีขาวขุ่น และการเคลื่อนไหวช้ากว่าปกติ ทั้งนี้ สาเหตุโน้มนำที่ทำให้เชื้อ ดังกล่าวเจริญเติบโตได้ดีคือ อุณหภูมิและความเค็มของน้ำทะเลที่สูง การเลี้ยงกุ้งที่หนาแน่นเกินไป และ ไม่มีระบบการจัดการบ่อที่ดี ทำให้มีพาหะของเชื้อที่พื้นบ่อเป็นจำนวนมาก
สำหรับแนวทางการแก้ไขและป้องกันโรคดังกล่าว รศ.น.สพ.ดร.จิรศักดิ์ กล่าวว่า ในส่วนของการ ควบคุมโรค ผู้เลี้ยงต้องควบคุมแหล่งที่มาของเชื้อ คือต้องมีการตรวจพ่อพันธุ์แม่พันธุ์กุ้งที่นำเข้าหรือมี ใบรับรองจากหน่วยงานที่น่าเชื่อถือว่าปลอดเชื้อกรีการีน ควบคุมคุณภาพอาหาร พาหะต่างๆ ในบ่อเลี้ยงกุ้ง หากยังไม่พบโรคในฟาร์มก็ควรใช้น้ำระบบปิดกลับมาใช้ใหม่ และควรปรับสภาพบ่อให้สะอาด เช่น ปู พลาสติกทั้งบ่อ เพื่อลดพาหะของเชื้อที่อยู่ในหน้าดิน ส่วนการป้องกันโรค ควรใช้ลูกกุ้งที่ปลอดเชื้อกรีการีน กำจัดพาหะของเชื้อที่พื้นบ่อ รวมทั้งหมั่นตรวจสุขภาพและทางเดินอาหารของกุ้ง เพื่อไม่ให้พยาธิกรีการีน เข้าไปเติบโต และตรวจคุณภาพของอาหารอย่างสม่ำเสมอ หากพบกุ้งป่วยควรรีบตรวจหาสาเหตุและแก้ไข ตามคำแนะนำของสัตวแพทย์ รวมทั้งอุปกรณ์ที่ใช้ในฟาร์มควรแยกใช้เฉพาะบ่อ เวลาจับกุ้งขายก็ควรใช้ อวนที่ผ่านการฆ่าเชื้อแล้ว ด้านการรักษากุ้งที่เป็นโรคนี้ เนื่องจากเชื้อสามารถติดต่อและก่อให้เกิดโรคในกุ้ง ทุกระยะ จึงต้องพิจารณาถึงชนิดและขนาดของยาหรือสารเคมีที่จะใช้ในกุ้งแต่ละระยะ หากใช้สารเคมีต้อง ไม่กระทบต่อสุขภาพของกุ้งและต้องไม่มีสารตกค้างต้องห้ามเมื่อนำไปแปรรูป ตั้งแต่มีการระบาดของโรคนี้ ในไทย นักวิชาการและผู้เลี้ยงกุ้งได้ใช้วิธีการต่างๆ ในการรักษา ทั้งการใช้กระเทียม กล้วยน้ำว้าดิบ เปลือก มังคุด สับปะรด จุลินทรีย์โปรไบโอติค หรือกรดอินทรีย์ชนิดต่างๆ ผสมอาหารให้กุ้งกิน เปลี่ยนอาหาร ใช้ยา ต้านเชื้อแบคทีเรีย ฯลฯ ซึ่งวิธีส่วนใหญ่ไม่ประสบความสำเร็จ ต้องจับกุ้งขายก่อนกำหนด และปริมาณกุ้ง ก็ลดลงมากกว่าที่คาดการณ์ไว้ ซึ่งสาเหตุอาจเกิดจากความรุนแรงของโรคที่อยู่ในระยะที่แตกต่างกัน และ ยังไม่มีการพิสูจน์แน่ชัดถึงสาเหตุของโรค การค้นพบว่าโรคขี้ขาวเกิดจากเชื้อโปรโตซัวกลุ่มกรีการีน ในครั้งนี้จึงเป็นแนวทางสำคัญให้ผู้ประกอบการและผู้เกี่ยวข้องได้ทราบถึงสาเหตุที่แท้จริงและ ช่วยให้การค้นหาวิธีการป้องกันและแก้ไขการระบาดของโรคเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น




ห้องเรียนพิเศษวิชาโรคกุ้งขี้ขาว และสาเหตุ

วิดิโอลักษณะการเคลื่อนที่ของกรีการีนแหล่งที่มาจากฟาร์มเลี้ยงกุ้งราชันย์ฟาร์ม
Headline
รวมรูปโปโตรซัวกรีการีนจากแหล่งข้อมูลต่างๆทั่วโลก
ศึกษาการลดโปรโตซัวกรีเกอรีนในตั๊กแตน



Copyright © 2010 All Rights Reserved.

ราชันย์ฟาร์ม ฟาร์มเลี้ยงกุ้งขาวชีวภาพ
ตำบลท่ากุ่ม อำเภอเมือง จังหวัดตราด